Blogs

Aanpak mensenhandel te belangrijk om alleen aan politiek over te laten

Geplaatst op 30-08-2017 door Shamir Ceuleers (0 reacties)

Afgelopen week kwamen de laatste cijfers naar buiten over de aanpak van mensenhandel. De uitkomst was even simpel als droevig: de vervolging van mensenhandelaren hapert, het aantal vervolgingen daalt. Het nieuws sluit naadloos aan op de bestaande trend: de gemiddelde strafmaat bij veroordelingen is gedaald tot circa anderhalf jaar en een derde van alle zaken wordt door het OM geseponeerd wegens gebrek aan bewijs. Het kabinet liet eind vorig jaar al weten dat dit een logisch en voorzienbaar gevolg was van andere prioriteiten (migratie) en fikse bezuinigingen (economische crisis). Natuurlijk zijn ook onze ogen zijn gericht op de formerende partijen om het tij te keren. De aanpak van mensenhandel is echter te belangrijk, de slachtoffers te kwetsbaar en de strafbare feiten te ontwrichtend om dit alleen aan de politiek over te laten.

De afgelopen jaren hebben aangetoond dat de aanpak van de georganiseerde criminaliteit, waaronder mensenhandel, te afhankelijk is van politiek Den Haag terwijl lokale overheden tegelijkertijd steeds meer verantwoordelijkheden krijgen zonder dat daar altijd de noodzakelijke expertise aanwezig tegenover staat. Natuurlijk kán en móet het nieuwe kabinet de aanpak van mensenhandel de prioriteit geven die het verdient, maar een structurele en bestendige verbetering kan niet leunen op de schouders van kabinetsbeleid alleen. Het maatschappelijk middenveld dient die overheid daarom niet alleen kritisch te volgen, maar moet juist ook in staat zijn om haar te ondersteunen. Het (h)erkennen van deze realiteit maakt ons allesbehalve politieke cynici, maar creëert juist ruimte om zelf initiatieven te ontplooien.

Dit besef was voor het Centrum tegen Kinderhandel en Mensenhandel (CKM) en Terre des Hommes een belangrijke beweegreden om de handen ineen te slaan en te starten met WATCH Nederland. Binnen dit project werken we intensief samen met de politie om de opsporing van daders en de bescherming van slachtoffers te verbeteren. Geregeld wordt de politie namelijk geconfronteerd met vermoedens van mensenhandel waar zij (nog) niets mee mag doen omdat het vermoeden niet meer behelst dan een onderbuik gevoel. Een dergelijke juridische beperking geldt echter niet voor burgers en maatschappelijke initiatieven. Binnen dit project worden dergelijke vermoedens nader onderzocht waardoor sinds de start afgelopen januari tientallen zaken weer zijn overgedragen aan de politie omdat nader onderzoek concrete aanknopingspunten heeft opgeleverd.

Daarnaast wordt er binnen het project gewerkt aan innovatie. Denk daarbij aan een webcrawler waarmee het internet wordt afgestruind op zoek naar mogelijke uitbuiting en lokprofielen worden ingezet om klanten van minderjarigen in beeld te krijgen. Dergelijke technologie stellen we ook gratis beschikbaar aan de opsporingsdiensten. Het mes snijdt zo aan twee kanten: de opsporingsdiensten krijgen betere opsporingsindicaties en de burgerparticipatie wordt hierdoor gestimuleerd.

Het is slechts één voorbeeld, maar de mogelijkheden zijn legio. In het buitenland is dit overigens al vrij gebruikelijk. Een bekend voorbeeld is Thorn, een Amerikaanse NGO die is opgericht door Aston Kutcher & Demi Moore. Zij werken intensief samen met het bedrijfsleven en de overheid aan een innovatieve aanpak van mensenhandel.

Dergelijke initiatieven neemt allesbehalve de noodzaak weg bij de politiek blijvend aan te dringen op structureel meer expertise, middelen en (inter)nationale samenwerking, maar vult dat pleidooi juist aan door samen de handschoen op te pakken. Dat vereist een mentaliteitsverandering bij de overheid. Stel bijvoorbeeld een innovatiefonds in, dat geld beschikbaar stelt voor maatschappelijke initiatieven die aantoonbaar bijdragen aan de opsporing van mensenhandelaren en/of de bescherming van slachtoffers. Het zou een stap voorwaarts zijn als de (formerende) politieke partijen de meerwaarde van dergelijke initiatieven zouden inzien en ondersteunen.

Shamir Ceuleers (Centrum tegen Kinderhandel en Mensenhandel) & Gideon van Aartsen (Terres des Hommes)

Naar overzichtKijk ook op mensenhandelweb.nl

Reacties

Plaats een reactie